Czy kod zastąpi kodeks? Moje obserwacje na temat AI i przyszłości prawników.
Nie jestem prawnikiem. Moje środowisko to technologia i biznes, ale historia, którą usłyszałem na spotkaniu w centrum Warszawy, nie daje mi spokoju. Doświadczony prawnik, rzucił z przekąsem w głosie: “Wiesz, widzę, że klienci rezygnują… i wiem dlaczego. Zgromadzili bazę umów, które im dostarczałem przez lata, wrzucili to do LLM-ów i teraz sami generują 90% dokumentów. Dzwonią, tylko gdy sprawa jest naprawdę skomplikowana”. W tamtej chwili dotarło do mnie, że byłem świadkiem nie tylko narzekania na utratę zleceń…
Prawo w chmurze, prawnik na ziemi
Przez dekady wartość w wielu profesjach polegała na dostępie do unikalnej wiedzy i umiejętności jej przetwarzania. Prawnik miał swoje kodeksy, przez lata pracował na swój tytuł najpierw na studiach, później będąc asesorem, lekarz podobnie, a marketingowiec też na stażu za grosze… Dziś ta wiedza została w dużej mierze uporządkowana i udostępniona.
Historia tego prawnika może być tego przykładem. Jego lata pracy i doświadczenia, zebrane w formie setek dokumentów, stały się dla jego klienta idealnym zbiorem danych treningowych dla AI. Nie musieli już płacić za odtwarzanie wzorców.
Obserwując to z boku, widzę tu uniwersalny schemat. Praca oparta na powtarzalnych, choć skomplikowanych regułach, jest pierwsza w kolejce do zredefiniowania przez technologię. Taki sam proces, będzie dotyczyć np. Księgowych. Wygląda na to, że wartość nie polega już na wiedzy “jak” zrealizować proces, ale na zrozumieniu, “dlaczego” wybieramy konkretną ścieżkę i jakie będą jej biznesowe konsekwencje.
To, czego nie da się zautomatyzować: Zaufanie.
Czy to oznacza koniec zawodu prawnika? Absolutnie nie. Ta część, która opierała się na rzemiośle – tworzeniu, przepisywaniu i kompilowaniu – nie umiera, lecz zostaje wchłonięta przez technologię. Przetrwa i rozkwitnie jednak to, co w tym zawodzie jest esencją.
Z mojej perspektywy, niezastąpione pozostają:
Osąd: Umiejętność oceny ryzyka w szarych strefach, gdzie nie ma jasnej odpowiedzi. AI może przedstawić opcje, ale to człowiek weźmie odpowiedzialność za wybór. Strategia: Zdolność do patrzenia kilka ruchów do przodu, planowania negocjacji czy przewidywania odpowiedzi drugiej strony w sporze. Empatia: Zrozumienie ludzkich i biznesowych motywacji klienta, które stoją za suchymi paragrafami. Pewność zbudowana na zasadach: Powiedzenie „nie”, gdy technologia mówi „tak”, ale jest to sprzeczne z zasadami lub długofalowym interesem klienta. Doświadczenie: To, co człowiek czuje i przewiduje, kiedy widział przez lata już prawie wszystko.
Zastanawiam się, czy rola prawnika nie ewoluuje w kierunku kogoś, kogo można by nazwać architektem zaufania lub strategiem ryzyka. Kogoś, kto nie buduje już każdego elementu od zera, ale używa komponentów , by stworzyć bezpieczne i inteligentne rozwiązanie dla klienta.
Prawnik jako doradca, nie tylko wykonawca
Prawnik z mojej historii czuł, że traci biznes. A może, nieświadomie, zyskał szansę na stworzenie zupełnie nowego modelu usług? Może jego przyszła wartość nie leży już w sprzedawaniu godzin spędzonych nad dokumentami, ale w oferowaniu subskrypcji na spokój ducha?
Ta transformacja stawia przed nami wszystkimi – nie tylko przed prawnikami – pytanie. Kiedy odpowiedzi stają się tanie i natychmiastowe, co staje się naszą największą wartością?
Moim zdaniem, jest nią umiejętność zadawania właściwych pytań.
A Wy co o tym sądzicie? Czy jesteśmy świadkami zmierzchu, czy renesansu jednego z najstarszych zawodów świata? Zapraszam do dyskusji.
#Prawo #AI #LegalTech #TransformacjaCyfrowa #Biznes #SztucznaInteligencja #PrzyszłośćPracy #Innowacje